Wyprawy wspinaczkowe
witamy 2018-08-19
Wspinaczka górska
Wstecz


Dodano dnia:
2018-04-09

Lodowiec nie taki straszny…

o nas>Historia
Poradniki

Lodowiec Mer de Glace w Alpach Francuskich

Wspinaczka po lodowcu to zupełnie inna bajka niż wspinaczka po lodospadzie czy w skalnej ścianie. Ale czy można sobie wyobrazić podejście pod większość wielkich ścian w Alpach, Andach czy Himalajach bez zmierzenia się z lodowcem i jego największym wyzwaniem – szczelinami? Czyż nie jest to największy hazard w tej grze?
Łatwa technicznie natura większości lodowców usypia czujność alpinistów Po świeżym opadzie śniegu przejście przez lodowiec, to jak przejście przez pole minowe...hołdujących zasadzie „fast-and-light”. Wystarczy przypomnieć takie spektakularne upadki do szczelin, jakie przydarzyły się Messnerowi w północnej ścianie Everestu czy Renato Casarotto po samotnej próbie zdobycia K-2 zakończonej niemal sukcesem – ten drugi, niestety, tragiczny. To tylko dowodzi, że umiejętności, talent czy doświadczenie niewiele mogą znaczyć, kiedy pokonujemy lodowiec.
Zatem, należy przygotować się na najgorsze. Sytuacje, mogą być przeróżne – od zapadnięcia się na głębokość nogi, kiedy jesteśmy związani z partnerem liną, aż po kilkunastometrowy upadek wtedy, kiedy wędrujemy samotnie.

Jeżeli decydujemy się przejść przez lodowiec musimy pamiętać o tym, że:

  1. po pierwsze - najlepiej szczelin unikać, a więc i upadków,
  2. po drugie - próbować nie wpaść zbyt głęboko,
  3. po trzecie - jeżeli już upadek się wydarzy, wiedzieć jak sobie czy partnerowi pomóc
  4. po czwarte - wiedzieć jak postępować w przypadku obrażeń, które mógł odnieść partner

Posiadanie przez jakikolwiek zespół apteczki I Pomocy i znajomość podstawowej wiedzy przedmedycznej to obecnie wręcz nakaz.

Zrozumieć lodowiec
Najlepszą drogą żeby uniknąć upadków do szczelin jest zrozumienie topografii lodowca i sezonowych zmian w pokrywie śnieżnej. Jeżeli będziemy wiedzieć gdzie szczeliny mogą występować, to będziemy wiedzieć jak ich uniknąć.

Podstawowe cechy topograficzne lodowca

Wyobraźmy sobie lodowiec jako ogromną masę lodu, która wolno acz nieustannie sunie w dół. Takie plastyczne ciasto (jeszcze lepiej jak bardzo gęsty syrop) pozostaje jednorodne w swojej masie dopóty, dopóki swojego ruchu nie przyspieszy i nie zacznie pękać tworząc właśnie szczeliny. Dzieje się to zwykle tam, gdzie lodowiec nagle skręca bądź gwałtownie zmienia się kąt nachylenia stoku - jeżeli jest dość duży tworzy lodospad (icefall). Środek lodowca okazuje się często najbezpieczniejszą strefą przejścia.

Temperatura lodu w lodowcu (podobnie jak w glebie), zależy od klimatu obszaru, na którym on zalega. Decyduje o tym bilans temperatur powietrza nad lodem i temperatur powierzchni lodu. W ciągu roku bilans ten musi być ujemny (poniżej zera) zwłaszcza w części firnowej, bo bez tego lodowiec nie mógłby istnieć.


Każdy lodowiec składa się z wyższej i niższej sekcji przedzielonej granicą firnu (firn line). Powyżej tej granicy śnieg się gromadzi, poniżej – lodowiec znajduje się w fazie deterioracji i jego powierzchnia stopniowo topi się zmieniając się w utwardzony przez lata szczery lód. Poniżej granicy firnu, w pobliżu jęzora lodowca, pęknięcia na jego powierzchni (mogą być imponujące) są zauważalne i łatwe do obejścia. Istnym polem minowym może okazać się rejon w pobliżu granicy firnu, gdzie szczeliny są ukryte a mosty zbyt słabe żeby utrzymać człowieka.
Ta część lodowca jest czasami rozpoznawalna przez szare lub błękitne łaty lodu pokryte sporadycznie (nieregularnie) przez bielszy śnieg.
Pozycja granicy firnu zmienia się w zależności od sezonu. W miesiącach zimowych obniża się, a przemieszcza wyżej, kiedy temperatura wzrasta wiosną i latem.
Ponadto, w odniesieniu do zmienności pokrywy śnieżnej należy wspomnieć, że mosty w szczelinach wzmacniają się nocą, lecz słabną w ciągu dnia i podczas wzrostu temperatury (ocieplenia w ogóle). To warto wziąć pod uwagę, wracając przez lodowiec po wspinaczce i przekraczając znacznie słabsze mosty, niż było to nocą czy we wczesnych godzinach rannych.

Na lodowcu
Przeprawa przez lodowiec wymaga pewnej dyscypliny na linie. W każdym momencie musimy być przygotowani na upadek do szczeliny. Lina, pomiędzy partnerami, powinna dotykać powierzchni, ale nie powinna po lodowcu się wlec ani wisieć w powietrzu. Zbyt duży luz na linie może spowodować, że w razie upadku jednego z partnerów do szczeliny, drugi może nie utrzymać gwałtownego szarpnięcia. Zbyt duże napięcie na linie (lina w powietrzu), poza tym, że wygląda to dziwacznie, to z pewnością znajdziemy się w szczelinie tuż za naszym partnerem.

Na poważnie uszczelnionym lodowcu możemy zwiększyć odległość między partnerami i jednocześnie lekko zwiększyć napięcie w linie, co może uczynić upadek bardziej znośnym. Możemy również rozważyć zawiązanie kluczek na odcinku liny między partnerami – na 12. metrowym odcinku liny trzy, cztery kluczki wystarczą (zwykle Kiedy lodowiec pokrywa gruba warstwa śniegu, większe niebezpieczeństwo stanowią lawiny niż ukryte, lecz solidne mosty.któraś z pierwszych zatrzyma upadek wcinając się w krawędź szczeliny). Ale to, może okazać się pułapką, jeżeli będziemy zmuszenie naszego partnera na linie wyciągnąć (np. w systemie wielokrążka).
Większość sytuacji alpejskich wymaga liny o długości 50 m i średnicy, najczęściej, 9,4-10 mm. Grubsze są bardziej wytrzymałe, ale cięższe, co może mieć wpływ na tempo marszu. Jeżeli wybieramy się na wspinaczkę alpejską z użyciem liny podwójnej, na lodowcu możemy użyć jednej z połówek (chyba, że jest to super cienka połówka, wtedy zalecałbym użycie układu podwójnego).

Na lodowcach gigantach (Karakorum, Himalaje), gdzie szerokość szczelin przekracza nawet 30 metrów, dwuosobowy zespół powinien rozważyć zabranie z sobą albo dużo dłuższej liny albo dwóch. Jeżeli mamy dwie 50 m liny wiążemy się do obydwu końców, po czym każdy z partnerów klaruje na sobie 28 m każdej z lin (jeden jedną, drugi drugą) - w ten sposób pozostaje między nimi około 22 m wolnego, rozpiętego odcinka liny.

Zwykle nie ma potrzeby rozciągnięcia 50. m liny na całą jej długość. Im więcej ludzi na linie tym krótszy dystans pomiędzy nimi. Dla dwóch osób potrzebujemy około 15 metrów wolnego odcinka liny pomiędzy nimi. Najprostszym sposobem skrócenia jej długości W przypadku liny 50 m zalecane odległości pomiędzy członkami zespołu wyglądałyby następująco: dla zespołu 2 osobowego – 15m, dla 3 - 24m (+), dla 4 – 16m (+), dla 5 – 12m (+). Symbol (+) oznacza rzecz jasna, odcinek liny przeznaczony na związanie się. jest sklarowanie liny wokół  ciała w zwoje. Najszybciej uczynimy to znajdując środek liny, odmierzając w każdym kierunku 6 długości ramienia i zaznaczając to miejsce np. kluczką. Po czym wiążemy się „normalnie” końcami liny do uprzęży, przerzucamy pierwszy jej odcinek wokół szyi, lekko ją napinamy i przewijamy następne wokół szyi i pod ramieniem (tym, które nam lepiej pasuje) nieznacznie ja skręcając. Zwoje powinny się znajdować w połowie odcinka między pasem (talią) a pachą; zbyt długie zwoje będą nam spadać z ramienia, zbyt krótkie - krępować ruchy.
Ażeby w razie upadku tak zwinięta lina nie urwała nam głowy, zwoje musimy zabezpieczyć. Jednym ze sposobów jest zabezpieczenie zwojów węzłem flagowym a na linie aktywnej (tej prowadzącej do partnera) zawiązanie kluczki, której pętlę za pośrednictwem karabinka łączymy z łącznikiem uprzęży.

Tak zabezpieczone zwoje stanowią coś w rodzaju uprzęży górnej stabilizując naszą pozycję w razie upadku do szczeliny – szczególnie ważne, kiedy dźwigamy ciężki plecak bądź tracimy przytomność podczas upadku.
Jeżeli przechodzimy lodowiec w zespole trzyosobowym, „trzeci” powinien znajdować się w środku liny dowiązany do niej węzłem np. tatrzańskim pośrednim (lub motylem alpejskim) i wpięty do uprzęży za
pośrednictwem karabinka z blokadą. Należałoby wziąć pod uwagę dwa typy lodowca: suchy i mokry. Na lodowcu suchym brak śniegu obnaża podłoże lodowe, które sprawia, że szczeliny są bardziej widoczne. Lodowiec mokry jest pokryty śniegiem, przez co wiele szczelin jest niewidocznych a samo przejście wymaga niezwykłej uwagi i użycia liny. Na lokalizację szczelin może wskazywać gwałtowne obniżenie terenu lub wyraźne pęknięcie na jego powierzchni.
Pytanie, czy „środkowy” powinien mieć zwiniętą linę na sobie pozostaje często tematem spornym. Uważam, że w większości przypadków zwijanie przez „środkowego” liny na sobie nie jest konieczne, chyba, że np. dźwiga ciężki plecak. Wtedy, zwijamy linę albo od „pierwszego”, albo od „drugiego”, albo z obu końców liny. Jeszcze inną opcją może być, wpięcie liny za pośrednictwem karabinka do uchwytu sprzętowego pasa ramiennego plecaka (niektóre modele takowe posiadają) lub skonstruowanie prostej improwizowanej uprzęży piersiowej z taśmy, zespolenie jej na piersiach karabinkiem i przepięciem przez niego liny.
Należałoby jeszcze rozważyć, czy „prusik” mamy mieć związany już na linie - co zresztą ma swoje plusy i minusy - czy trzymamy go w pogotowiu przy uprzęży. Zaletą takiej zapobiegliwości jest to, że w momencie upadku do szczeliny część systemu ratowniczego jest już gotowa. Poza tym, łatwiej znieść obciążenie ze strony partnera, który wpadł do szczeliny trzymając dodatkowo za pętlę „prusika” a także łatwiej utrzymać upadek partnera, jeżeli siła szarpnięcia działająca na nas w chwili upadku znajduje się niżej – w przypadku użycia węzła Marcharda („blokera”) można następnie przenieść ciężar na główny węzeł, co pozwoli nam w rezultacie przenieść obciążenie na punkt centralny stanowiska. Poprzez użycie węzła np. „francuskiego prusika” można punkt nacisku jeszcze obniżyć, ale może pojawić się trudność ze zwolnieniem tego węzła pod obciążeniem.

Zasobne w wode potoki lodowcowe, zanim opuszczą jęzor, zagłębiają się pod lód.

Zwinięte zwoje liny powinny być nieco dłuższe od długości liny czynnej pomiędzy partnerami. Ten zapas liny może okazać się przydatny np. wtedy, kiedy lina łącząca obydwu wspinaczy zbyt głęboko wcięła się w krawędź szczeliny. Jeżeli pozostający w szczelinie może sobie pomóc sam, korzysta właśnie z tego wolnego odcinka liny, który rzuci mu partner. Jeżeli podróżujemy z ciężkim plecakiem a zwłaszcza z saniami warto rozważyć użycie dodatkowo uprzęży piersiowej. Trudno wyobrazić sobie podejście pod wielkie ściany Alpejskie bez zmierzenia się z lodowcem.
Przemierzając lodowce alpejskie, poza oczywiście czekanami, warto zabrać z sobą kotwiczkę śnieżną deadmana (w górach wysokich często mamy do dyspozycji szable śnieżne), dwie śruby lodowe – wszystko to do konstrukcji stanowiska zabezpieczającego upadek. Z pewnością powinniśmy posiadać w zestawie 2, 3 „prusiki”. Warto również pomyśleć o co najmniej jednym przyrządzie zaciskowym typu ascension, tibloc, ropeman czy mini traction – ten ostatni będący zarówno zaciskiem jak i bloczkiem. Niezwykle przydatne mogą okazać się właśnie bloczki  (rolki) awaryjne, których wielkość i waga (10 g.) zredukowana jest do niezbędnego minimum. Przy takim zestawie operacje są szybsze, pewniejsze i znacznie zmniejszają tarcie.

Na ratunek
Procedurę ratownictwa na lodowcu da się ująć w pewne podstawowe fazy postępowania: 

  1. zatrzymaj upadek,
  2. zabezpiecz linę, pozostawiając wystarczający jej zapas żeby dotarła do poszkodowanego,
  3. sprawdź co się dzieje z poszkodowanym i zdecyduj o metodzie ratownictwa; w zdecydowanej większości wypadków rzecz sprowadza się do dwóch opcji – albo poszkodowany jest w stanie sobie sam poradzić, albo musimy mu w tym pomóc,
  4. przygotuj krawędź szczeliny,
  5. albo asekuruj poszkodowanego podczas pokonywania krawędzi szczeliny, albo przygotuj system wyciągania,
  6. jeżeli poszkodowany jest poważnie ranny bądź nieprzytomny przygotuj system wyciągowy

O.K. Załóżmy, że stało się. Nasz przyjaciel wpadł 10 metrów do głębokiej lodowej rozpadliny - może jest ranny, a lina wcięła się głęboko w krawędź szczeliny. Co robimy?

 

Tibloc

 bloczek-zacisk (czyli mini traxion)Karabinki przelotoweekspres

Karabinki z blokadą

PętlaropemanBloczekascensiontaśmyśruby lodowe

  

Przede wszystkim musimy uwolnić się od ciężaru wiszącego partnera. To wymaga niezłej gimnastyki i zapewniam nie jest to takie proste szczególnie, jeżeli leży się na brzuchu (co świadczy, niestety, tylko o naszej nieuwadze). Właściwa pozycja to upadek na plecy. W momencie upadku, najlepiej zejść „do parteru” i zaprzeć się mocno nogami wbijając tylne zęby raków w podłoże. Jako hamulca możemy potrzebować też naszego czekana. Łatwość zatrzymania upadku będzie zależała od tego jak twarde jest podłoże, czy krawędź szczelina jest miękka, od tego czy poszkodowany zwisa wolno na linie, czy zbocze lodowca jest nastromione w dół czy w górę. Upadki na lodowcu o kącie nachylenia w dół są zawsze trudniejsze do zniesienia.
Zdoławszy utrzymać upadek partnera do szczeliny będziemy musieli zbudować stanowisko, do którego podepniemy obciążoną ciężarem zwisającego partnera linę. Jeżeli podłożem będzie lód, bądź się do niego dokopiemy możemy wkręcić dwie, trzy śruby lodowe i zbudować z nich stanowisko, najczęściej rozkładając napięcie równomiernie na każdy z tych punktów (np. w układzie samonastawnym). Jeżeli jednak podłożem będzie gruba warstwa śniegu konstruujemy stanowisko z czekana, co samo w sobie stanowi dość niezręczną sytuację, ponieważ wciąż musimy utrzymać ciężar partnera. Ważne jest to, na jaką głębokość zakopiemy czekan, gdyż pamiętajmy, że takie stanowisko ma przenieść naprawdę duży ciężar. Pochylmy otwór lekko w kierunku przeciwnym do kierunku obciążenia, wyrównajmy na ile się da przednią ścianę zgodnie z kierunkiem obciążenia. Otwór dla taśmy (pętli) powinien być możliwie jak najwęższy i nie usiłujmy niczego wyrównywać, wygładzać itp. Powierzchnia przed otworem powinna pozostać jak najbardziej nienaruszona, gdyż to stanowi o wytrzymałości całego stanowiska. Szczelinę, w której zakopany jest czekan warto ponownie wypełnić śniegiem, ale możemy to zrobić już po przeniesieniu na niego obciążenia.

Poza niebezpieczeństwem jakim są szczeliny, wspinaczom czy turystom wysokogórskim grożą również seraki, których bariery są czasem trudne do przejścia i, niestety, również w najmniej oczekiwanym momencie spadają w dół.

Cokolwiek użyjemy do budowy stanowiska - deadmana, śrubę lodową czy czekan - musi być absolutnie pewne. Takie stanowisko nie tylko musi wytrzymać ciężar wiszącego partnera, ale też i operacje związane z wychodzeniem ze szczeliny bądź (być może) z wyciąganiem z niej poszkodowanego. Większość systemów wyciągowych zwielokrotnia siłę działającą na stanowisko, podobnie zresztą jak zwielokrotnia ją w kierunku przeciwnym, czyli działając na ciało poszkodowanego. Siły te są pochodną napięcia pomiędzy stanowiskiem a obciążeniem. Siła działająca na stanowisko będzie równoważona ciężarem ciała poszkodowanego i tego, co ma na sobie (plecak, sprzęt, narty…) i dodatkowo tarciem i oporami na krawędzi szczeliny i zwielokrotniona systemem wyciągowym. Dlatego stanowisko musi być bombowe! Szczególnie niebezpieczny moment może zaistnieć w sytuacji, kiedy poszkodowanego podciągniemy pod krawędź szczeliny i dojdzie do zaklinowania i nie wiedząc o tym ciągniemy dalej. Naprawdę, napięcie w systemie jest wtedy nieprawdopodobne.


Kiedy nasze stanowisko z czekana jest już gotowe, na linie prowadzącej do partnera zawiążmy węzeł Marcharda czyli bloker (dwustronnego działania – łatwiej go zwolnić pod obciążeniem), następnie w taśmę którą przewiązany jest zakopany czekan wepnijmy karabinek z blokadą i w niego przepnijmy pętle węzła zaciskowego i linę. Jeżeli okaże się, że końcówki tak powstałego węzła zaciskowego są za krótkie, trzeba będzie układ przedłużyć za pomocą dodatkowej pętli czy ekspresu. Zsuńmy węzeł najniżej jak się da i powoli przesuwając się dół i bok przenieśmy ciężar z siebie na stanowisko. Aby ustrzec się przed przypadkowym zsuwaniem się węzła, wolny odcinek liny zabezpieczmy półwyblinką i węzłem flagowym. Układ ten, w każdej chwili może być zwolniony, nawet pod obciążeniem.
Możemy teraz wzmocnić stanowisko poprzez np. wbicie nart, drugiego czekana czy zakopanie plecaka. Następnie musimy podejść do krawędzi, aby sprawdzić co dzieje się z naszym partnerem. Zanim jednak podejdziemy do krawędzi szczeliny, która często bywa przewieszona, sami musimy się zabezpieczyć – najlepiej autoasekurację założyć na wolnym odcinku liny. Jeżeli sytuacja nie jest groźna i nasz kolega jest w stanie sam wydostać się z pułapki przygotujmy coś w rodzaju małej platformy blisko krawędzi. Jeszcze lepiej, jeżeli rzeczywiście nic złego się nie stało zapytajmy go czy poniżej znajduje się jakiś most, na który moglibyśmy go mogli opuścić, albo takie miejsce z którego mógłby się ze szczeliny samodzielnie wydostać. Dość często występują w szczelinie fragmenty, gdzie ściana nie jest przewieszona czy stroma i poprzez takie sekcje można łatwo na powierzchnię się wydostać. I tutaj może pojawić się problem. Ponieważ możliwość opuszczenia partnera istnieje dość często, nie zrobimy tego, jeżeli z definicji założymy zacisk prusika. Rozsądnie zatem, byłoby skorzystać z układu Marinera (częściowo już przygotowanego na linie). Później, odwieszając partnera (lina jest wpięta półwyblinką do punktu stanowiskowego i zabezpieczona węzłem flagowym) nie będziemy mieć problemu z odbezpieczeniem układu a później z opuszczeniem i asekuracją partnera podczas próby samodzielnego wychodzenia.

Jak wyjść z tego cało?
Jeżeli to my wpadliśmy do szczeliny, ale jesteśmy w stanie sami się z tej opresji wydobyć wystarczą umiejętności nabyte podczas podstawowego kursu wspinaczki skałkowej. Tzn. jedną z pętli prusika wykorzystamy na klasyczny zacisk prusika (lub „francuski”) wpinając ją za pośrednictwem karabinka (np. zakręcanego) do uprzęży. Drugi zacisk (może być taki sam) zawiążemy poniżej – jeżeli nie jest to jedna długa pętla, do już istniejącej dołączymy taśmę, która będzie oparciem dla jednej lub dwóch stóp. Teraz wystarczy podciągnąć zacisk nożny jak najbliżej węzła piersiowego (ale żeby się z nim nie stykał) i obciążyć go stając w nim. W tym samym czasie węzeł górny podsuwamy maksymalnie do góry i delikatnie obciążamy – czynności powtarzamy do momentu aż znajdziemy się przy krawędzi szczeliny. Jeżeli mamy do wyprusikowania dość długi odcinek, wolny odcinek liny (ten pod zaciskiem nożnym) wepnijmy za pomocą kluczki do uprzęży – i tak co jakiś czas, po to żeby się zabezpieczyć gdyby prusik zawiódł. Możemy sobie ułatwić życie podpinając plecak do liny pod nami. To naprawdę męcząca i stresująca praca, zwłaszcza, jeżeli warga szczeliny jest przewieszona.
Jeżeli zawiedzie najprostsza metoda, musimy wykonać dodatkowe manewry, co również oznacza, niestety, że sytuacja jest poważniejsza. Na krawędzi, w miejscu gdzie lina wcięła się w jej brzeg podłóżmy plecak lub stylisko czekana a następnie przerzućmy przez niego wolny odcinek liny, ten, który pozostawał zwinięty na ramieniu. Znacznie łatwiej będzie naszemu nieszczęsnemu partnerowi opuścić szczelinę. Ten pomocniczy odcinek liny może nam również posłużyć do wyciągnięcia np. plecaków czy sań.

Niebezpieczna szczelina lodowca - szczelina brzeżna oddzielająca pole firnowe od ścian skalnych (Alpy Francuskie).

Jak pomóc partnerowi?
Sytuacja staje się bardziej dramatyczna, jeżeli okaże się nasz partner odniósł jakąś kontuzję lub, co gorsza, jest nieprzytomny będziemy musieli go stamtąd wydostać. Poważną, ale dość skuteczną techniką ratowniczą, którą najpewniej przyjdzie nam zastosować będzie metoda wielokrążka oparta na odpowiedniej liczbie przełożeń (2:1 lub 3:1). Metoda wymaga solidnego stanowiska. Przy wielokrążku opartym na przełożeniu 2:1 („Z-drag system”” będziemy potrzebowali dwóch „prusików” (lub dwóch zacisków) i dwóch karabinków (jeszcze lepiej bloczków). Jeżeli podchodząc do krawędzi by sprawdzić co dzieje się z naszym przyjacielem, autoasekurację założyliśmy na linie prowadzącej do niego, a więc tej obciążonej, część systemu ratowniczego mamy już przygotowaną. Następny krok to wykorzystanie owego prusika, do którego byliśmy wpięci podchodząc do krawędzi szczeliny, dalej wystarczy wpiąć w pętlę karabinek i przepiąć przezeń linę - wolny odcinek po drugiej stronie zacisku jednostronnego działania. Warto zabrać z sobą najprostszy bloczek-rolkę w celu wyeliminowania tarcia.
Utworzony w ten sposób system wielokrążka powoduje, że w momencie pociągania za wolny odcinek liny węzeł zaciskowy przesuwa się w górę. Napięcie w węźle zwolnimy, jeżeli przestaniemy ciągnąć linę, ale poszkodowany nie opadnie, ponieważ zadziała węzeł zaciskowy jednostronnego działania (autobloker). Warto odgarnąć śnieg, jeżeli zalega, spod całego układu wielokrążka aby nie zakłócił działania systemu.
Wyciąganie poszkodowanego w tym systemie nie jest wcale łatwą sprawą, ale jeżeli na wolnym odcinku liny zawiążemy kluczkę i wepniemy ją do uprzęży to wtedy zaangażujemy również nogi i ramiona.

  Jedna z możliwości wykorzystania metody Z;

W tym przypadku płytka Stichta pozwala
linie płynnie przejść przez węzeł, ale po zwolnieniu
napięcia (przestajemy ciągnąć),
lina nie zsunie się niekontrolowanie w dół
(ważne dla poszkodowanego)
gdyż węzeł zadziała jak zapadka (autobloker).
Równie dobrze wykorzystać ową „zapadkę”
i wykorzystać inny węzeł np. autobloker,
„francuski prusik”, „warkocz francuski”,
układ gardy, czy któryś z przyrządów zaciskowych
– wszystkie te warianty mają swoje zalety i wady.

Przy przełożeniu 3:1 odpowiednio więcej (i zazwyczaj nieco dłuższego odcinka liny). „Prusik” (bloker jednostronnego działania) lub zacisk mechaniczny (assender, tibloc) zmontowany w p. centralnym stanowiska zabezpiecza obciążony odcinek liny przed poślizgiem. „Prusik” kolejny (prusik klasyczny, francuski, bloker dwustronnego działania zsuwamy jak najniżej (najbliżej krawędzi szczeliny) i poprzez karabinek (i najlepiej bloczek) łączymy z (wolnym) odcinkiem liny, po przeciwnej stronie zacisku jednostronnego działania. Przy wyciąganiu liny w systemie przełożenia 2:1 „prusik” niższy zbliża się do zacisku, który blokuje linę przed samoczynnym poślizgiem, ale tutaj musimy uważać, aby obydwa te zaciski nie zderzyły się ze sobą, ponieważ cały ten system weźmie w łeb. Przy przełożeniu 3:1 tym martwić się nie musimy, ponadto uzyskujemy zmniejszenie siły (ciężaru), natomiast tracimy na postępie, a więc częściej musimy przesuwać „prusiki” - jeden maksymalnie w dół, drugi w górę.
Zacisk jednostronnego działania czyli autobloker możemy zastąpić tiblockiem firmy Petzl lub ropemanem firmy Wild Country. Korzyść mamy podwójną – te przyrządy zaciskowe redukują tarcie i nie pozwalają na jakikolwiek przesuw liny wstecz, co może być problemem przy zastosowaniu węzłów zaciskowych. Niestety, owe przyrządy mają też i wady, mianowicie są dość agresywne w stosunku do liny (niszczą ją) oraz pod obciążeniem, jeżeli zaistniej taka potrzeba nie wydamy żadnego luzu partnerowi, po prostu nie zwolnimy liny pod obciążeniem.
Podczas manewru wyciągania postarajmy się o możliwie jak najwięcej miejsca dla siebie, ponieważ operacja wyciągania wymaga czynności powtarzających się – musimy zsunąć prusik jak najniżej a następnie podejść i ponowić czynność wyciągania. Do momentu aż nasz partner znajdzie się na powierzchni. W tej fazie powinniśmy być szczególnie ostrożni, ponieważ paradoksalnie chcąc pomóc partnerowi, szczególnie, jeżeli jest to przewieszona krawędź szczeliny, popełniamy błędy, które mogą zakończyć się tragicznie.
Jeżeli system jest zbudowany nienagannie, a w dodatku zastosujemy bloczki metoda wielokrążka pracuje bez zarzutu. Z systemu wielokrążka korzystamy również przy napinaniu liny przerzuconej przez szczeliny (mosty linowe) na lodowcu, który często pokonujemy (np. podczas wypraw). Oczywiście nieporozumieniem będzie (szczególnie dla naszego poszkodowanego partnera dyndającego w takiej lodówce), jeżeli tych metod będziemy się uczyć w trakcie ratowania nieszczęśnika. Należy to praktykować, i to na różne sposoby, przed każdym wysokogórskim wyjazdem. 

Lodowcowa apteczka I pomocy
czyli to, bez czego nie powinniśmy wyruszać z domu

  • 2 krótkie pętle prusika wykonane z repa o średnicy 5-6mm (po zawiązaniu węzła łączącego dwa końce długość powinna odpowiadać mniej więcej długości przedramienia)
  • 1 długa pętla (taśma), ok. 2m)
  • 1 tibloc/ascension firmy Petzl (lub ropeman firmy Wild Country)
  • 2, 3 śruby lodowe (dobre! – takie, żeby można było wkręcić je jedną ręką)
  • 3 karabinki z blokadą (np. zakręcane)
  • 3 karabinki zwykłe (przelotowe)
  • ekpres

Opanowanie technik ratowniczych na lodowcu może w dużym stopniu wyeliminować niebezpieczeństwo związane z przejściem pozornie łatwego terenu. Przejście lodowca nie musi być wyzwaniem i niewiadomą. 

k.t
 




Wstecz



  AKTUALNOŚĆI
 
2006 © Agencja Trekking Sport :: tel.: +48 (34) 365 24 04; +48 601 09 72 55
 
 





Tablice Gabloty sekretarki szkolenia Tworzenie stron Warszawa łóżka do masażu smiechowo.lapy.pl/?t